
Witaminy są związkami organicznymi niezbędnymi do normalnych reakcji metabolicznych w organizmie. Dzielą się na dwie szerokie kategorie:
Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach: A, D, E i K
Witaminy rozpuszczalne w wodzie: B1 (tiamina), B2 (ryboflawina), B3 (niacyna), B4 (cholina), B5 (kwas pantotenowy), B6 (pirydoksyna), Witamina B7 (biotyna), B9 (kwas foliowy) i B12 (kobalamina)
Dorosłe zwierzęta są w stanie magazynować witaminy rozpuszczalne w tłuszczach w tkance tłuszczowej i wątrobie oraz mogą mobilizować je do zaspokojenia potrzeb całego organizmu w odpowiedzi na niedobory żywieniowe; z tego powodu objawy kliniczne niedoboru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach mogą potrwać od tygodni do miesięcy. Młode, rosnące zwierzęta mają ograniczone zapasy i rezerwy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, przez co są mniej zdolne do radzenia sobie nawet ze stosunkowo krótkotrwałymi niedoborami.
Witaminy rozpuszczalne w wodzie nie mogą być przechowywane przez psy lub koty, a niedobór tych witamin w diecie może skutkować klinicznymi objawami choroby w ciągu kilku dni lub tygodni.
Co to jest witamina A (retinol)
Witamina A to ogólne określenie grupy niezbędnych, rozpuszczalnych w tłuszczach retinoidów. Retinol jest alkoholową formą witaminy A znajdującą się w krążeniu, podczas gdy retinal, estry retinylu i B-karoten są częściej spotykane w żywności. Dietetyczne estry siatkówki i retinylu znajdują się w tkankach zwierzęcych i są hydrolizowane przez enzymy trzustkowe i jelitowe w świetle jelita, wbudowywane do mieszanych miceli z tłuszczem pokarmowym i wchłaniane przez dyfuzję przez błonę śluzową jelita cienkiego. B-karoten jest syntetyzowany przez rośliny i jest uważany za cząsteczkę prowitaminy A składającą się z 2 podjednostek retinolu. B-karoten jest wchłaniany przez jelito cienkie w stanie nienaruszonym, a u psów jest rozszczepiany na dwie cząsteczki siatkówki przez dioksygenazę B-karotenu. Koty nie mają tego enzymu i wymagają w diecie preformowanej witaminy A. Po wchłonięciu retinol jest uwalniany do układu limfatycznego wraz z chylomikronami i transportowany do wątroby, gdzie wiąże się z białkiem wiążącym retinol (RBP). Wątroba jest głównym miejscem przechowywania witaminy A. Retinol związany z RBP jest uwalniany do krążenia wrotnego i transportowany do tkanek docelowych. Kwas retinowy jest głównym aktywnym metabolitem retinolu w komórce.
Dlaczego to jest ważne?
Witamina A jest ważna dla prawidłowego widzenia, różnicowania komórek, morfogenezy, funkcji odpornościowej i transferu białek przezbłonowych.
Role w ciele
Witamina A w połączona z resztą lizyny w rodopsynie w siatkówce. Kiedy światło uderza w rodopsynę, ulega ona zmianie konformacyjnej, w wyniku której powstaje impuls nerwowy i normalna fototransdukcja.
Wzrost i różnicowanie komórek: Receptory kwasu retinowego (RAR) znajdują się w sekwencjach genów DNA wpływających na prawidłowy rozwój płodu. Receptory kwasu retinowego kontrolują również transkrypcję genów, które syntetyzują białka macierzy zewnątrzkomórkowej, różnicowanie komórek nabłonka wydzielającego śluz, a komórkowe RBP mogą pomóc w stabilizacji RNA podczas transkrypcji genów.
Funkcja immunologiczna: Kwas retinowy promuje różnicowanie komórek T i produkcję przeciwciał.
Sprawdź gdzie występuje – Witamina A (Retinol)
Witaminy z grupy B – B1 (tiamina), B2 (ryboflawina), B3 (niacyna), B4 (cholina), B5 (kwas pantotenowy), B6 (pirydoksyna),Witamina B7 (Biotyna), B9 (kwas foliowy) i B12 (kobalamina).
Sprawdź gdzie występuje – Witamina z grupy B
Co to jest witamina B1 (tiamina)
Witamina B1 , zwana również tiaminą , jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w wodzie stosowaną w metabolizmie glukozy i aminokwasów oraz produkcji energii. Tiamina jest łatwo wchłaniana przez błonę śluzową jelita poprzez aktywny transport za pośrednictwem nośnika oraz poprzez dyfuzję bierną . Po dotarciu do enterocytu tiamina może zostać przekształcona w pirofosforan tiaminy (TPP) do natychmiastowego użycia w komórce lub transportowana jako tiamina do krążenia wrotnego do wątroby . W wątrobie jest szybko rozprowadzany po całym ciele. Tiaminę można znaleźć jako wolną witaminę w osoczu, ale w dużej mierze znajduje się jako część TPP w erytrocytach i leukocytach . Tiamina nie jest magazynowana w organizmie i jest swobodnie filtrowana przez kanaliki nerkowe .
Dlaczego to jest ważne?
Tiamina jest wymagana do tworzenia (TPP), koenzymu wykorzystywanego podczas produkcji energii, i jest wymagana przez enzymy transketolazy wykorzystywane podczas metabolizmu glukozy. Koty wymagają około 3 razy więcej tiaminy na podstawie metabolicznej masy ciała w porównaniu z psami.
Role w ciele
Tiamina (jako TPP) odpowiada za dekarboksylację ?-ketokwasów i pochodnych aceylo-CoA podczas metabolizmu aminokwasów i glukozy. Transketolaza zależna od TPP bierze również udział w metabolizmie syntezy glukozy i rybozy poprzez szlak pentozofosforanowy. Tiamina jest jednym z podstawowych składników odżywczych związanych z klinicznymi następstwami zespołu ponownego odżywienia. Zespół ponownego odżywienia może wystąpić, gdy przewlekle głodzone zwierzęta otrzymują duży bolus łatwo przyswajalnych węglowodanów bez odpowiedniej ilości niezbędnych składników odżywczych ograniczających tempo, w szczególności tiaminy, potasu i magnezu . Wewnątrzkomórkowe przesunięcie tych składników odżywczych może powodować szybkie i głębokie objawy kliniczne, prowadzące do śmierci, jeśli nie są leczone.
Co to jest witamina B2 (ryboflawina)?
Witamina B2 , zwana również ryboflawiną, jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w wodzie. Ryboflawina jest wchłaniana przez błonę śluzową jelita głównie poprzez transport aktywny, z minimalną dyfuzją bierną. Ryboflawina wewnątrzkomórkowa lub osocza jest zazwyczaj związana z białkiem. Ryboflawina nie jest magazynowana w organizmie i jest swobodnie filtrowana przez kanaliki nerkowe.
Dlaczego to jest ważne?
Ryboflawina jest składnikiem koenzymów mononukleotydu flawiny (FMN) i dinukleotydu flawiny adeniny (FAD). Jest również niezbędnym składnikiem enzymu reduktazy glutationowej.
Role w ciele
Koenzymy FMN i FAD to odgrywa rolę katalizatora w reakcji redoks, takich jak przekształcenie retinolu w aktywny metabolit, kwas retinowy, tryptofan do niacyny i pirogronian z a-ketoglutaranu i są kofaktory w łańcuchu transportu elektronów. Ryboflawina jest również składnikiem enzymu antyoksydacyjnego, reduktazy glutationowej.
Co to jest witamina B3 (niacyna)?
Witamina B 3, zwana również niacyną, jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w wodzie, która uczestniczy jako kofaktor w metabolizmie glukozy, kwasów tłuszczowych i aminokwasów. Termin niacyna jest używany do opisania wielu związków, które mają aktywność biologiczną związaną z nikotynamidem, w tym kwas nikotynowy i różne struktury nukleotydów pirydynowych. Kwas nikotynowy i dinukleotyd nikotynamidoadeninowy (NAD) oraz fosforan dinukleotydu nikotynamidoadeninowego (NADP) są metabolizowane do nikotynamidu w świetle jelita i wchłaniane przez błonę śluzową jelita poprzez transport za pośrednictwem nośnika lub dyfuzję bierną. Po wejściu do enterocytu nikotynamid jest uwalniany jako wolny nikotynamid lub przekształcany w NAD do wykorzystania przez komórkę. Pochodne niacyny są filtrowane przez kanaliki nerkowe, z aktywną reabsorpcją w okresach niskiego spożycia.
Jak większość zwierząt, psy potrafią syntetyzować pewną ilość niacyny z tryptofanu – aminokwasu egzogennego. Metabolit tryptofanu α-amino-β-karboksymukonowy-ε-semialdahyd może być wykorzystany w jednym z dwóch szlaków; może być degradowane przez pikolinowego karboksylazy z wytworzeniem acetylo-CoA i CO 2 albo może być wykorzystywane do wytwarzania amidu kwasu nikotynowego. Koty, w przeciwieństwie do psów, nie są w stanie syntetyzować znacznych ilości niacyny z tryptofanu, ponieważ mają bardzo wysoką aktywność enzymu karboksylazy pikolinowej, co powoduje szybki katabolizm trypofanu do acetylo-CoA i CO 2. Jako takie, koty wymagają preformowanej niacyny w diecie.
Dlaczego to jest ważne?
Niacyna jest stosowana w reakcjach oksydacyjno-redukcyjnych obejmujących katabolizm glukozy, kwasów tłuszczowych, ciał ketonowych i aminokwasów. Przewlekły niedobór niacyny powoduje szereg objawów klinicznych, od zapalenia skóry i owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej, po biegunkę i śmierć. Ten stan był pierwotnie nazywany czarnym językiem u psów i był używany jako model do zrozumienia i zapobiegania pelagrze (tj. niedoborowi niacyny) u ludzi.
Role w ciele
Funkcja metaboliczna: Pochodne niacyny, NAD i NADP, są wymaganymi kofaktorami w reakcjach dehydrogenazy/reduktazy. Ogólnie rzecz biorąc, NAD jest używany w reakcjach katabolicznych obejmujących metabolizm glukozy, kwasów tłuszczowych, ketonów i aminokwasów, podczas gdy NADP jest używany w syntezie lipidów i cholesterolu. Zarówno NAD, jak i NADP działają również jako donory elektronów do dinukleotydu flawino-adeninowego pochodnej ryboflawiny (FAD) w mitochondrialnym łańcuchu transportu elektronów podczas produkcji adenozynotrifosforanu (ATP).
Zastosowania terapeutyczne: Wykazano, że suplementacja wysokimi dawkami niacyny zmniejsza lipoproteinę o niskiej gęstości (LDL) i lipoproteinę o bardzo niskiej gęstości (VLDL), jednocześnie zwiększając stężenie cholesterolu o wysokiej gęstości (HDL) u ludzi. Suplementacja niacyną jest sugerowana jako leczenie zmniejszające hipercholesterolemię u psów i wykazano, że zmniejsza syntezę VLDL u otyłych psów.
Co to jest witamina B4 (Cholina)?
Cholina, określana również jako witamina B4, jest uważana za niezbędną substancję witaminopodobną dla psów i kotów. Jest rozpuszczalny w wodzie i często zawarty w mieszankach suplementów witamin z grupy B. Większość zwierząt jest w stanie endogennie syntetyzować część choliny podczas degradacji fosfolipidów w wątrobie. Wolna cholina jest uwalniana podczas metabolizmu fosfotydylocholiny i sfingomieliny, które następnie mogą być ponownie włączone do nowego fosfolipidu lub wykorzystane jako cholina, lub metabolit choliny, betaina.
Dlaczego to jest ważne?
Cholina jest ważnym pośrednikiem w reakcjach obejmujących oddawanie metylu. Jest także składnikiem fosfolipidów błonowych oraz neuroprzekaźnika acetylocholiny.
Role w ciele
Transfer metylu: Cholina zawiera trzy grupy metylowe (w porównaniu z jedną w s-adenozylometioninie lub metioninie), a jej aktywny metabolit betaina działa jako donor metylu w reakcjach takich jak konwersja homocysteiny do metioniny. Na zapotrzebowanie na cholinę wpływa całkowity metabolizm grup metylowych oraz przyjmowanie innych związków zawierających metyl, takich jak s-adenozylometionina i betaina.
Fosfolipid: Fosfotydylocholina jest jednym z najobficiej występujących fosfolipidów błonowych w organizmie. Zapewnia strukturę błonom komórkowym i jest niezbędny do tworzenia lipoprotein o bardzo małej gęstości (VLDL) w wątrobie. Fosfolipidy są również zaangażowane w transdukcję sygnału między komórkami.
Neuroprzekaźnik: niewielka część dziennego zapotrzebowania na cholinę jest dalej acetylowana, tworząc acetylocholinę.
Co to jest witamina B5 (kwas pantotenowy)?
Witamina B5, zwana również kwasem pantotenowym, jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w wodzie stosowaną w metabolizmie energetycznym. Kwas pantotenowy jest integralnym składnikiem koenzymu A, który jest syntetyzowany u zwierząt w szeregu etapów obejmujących początkową fosforylację do 4′-fosforanu kwasu pantotenowego katalizowaną przez kinazę pantotenianową, podstawowy etap regulacyjny syntezy koenzymu A (CoA). Kwas pantotenowy w diecie jest szeroko rozpowszechniony w wielu produktach spożywczych i zwykle znajduje się jako składnik CoA, syntetazy acylo-CoA lub acylowych białek nośnikowych. Wszystkie te formy są hydrolizowane do kwasu pantotenowego w świetle jelita, zanim zostaną wchłonięte przez transport za pośrednictwem nośnika przez błonę śluzową. Kwas pantotenowy jest następnie transportowany we krwi w postaci czerwonych krwinek do tkanek docelowych. Kwas pantotenowy jest filtrowany przez kanaliki nerkowe, z aktywną reabsorpcją w okresach niskiego spożycia.
Dlaczego to jest ważne?
Kwas pantotenowy jest integralnym składnikiem koenzymu A (CoA), który jest kluczowym substratem w metabolizmie energetycznym, a także jest niezbędny do syntezy niektórych białek i kwasów tłuszczowych.
Role w ciele
Metabolizm energetyczny: kwas pantotenowy jako CoA tworzy acetylo-CoA, który kondensuje się ze szczawiooctanem, tworząc cytrynian w cyklu kwasów trikarboksylowych (TCA) podczas utleniania glukozy i kwasów tłuszczowych.
Reakcje syntezy: Acetyl-CoA jest używany do tworzenia sukcynylo-CoA do syntezy pierścienia porfirynowego w hemoglobinie; CoA zaangażowany w syntezę acetylocholiny, ciał ketonowych, kwasów tłuszczowych, cholesterolu i witaminy D.
Co to jest witamina B6 (pirydoksyna)?
Witamina B6, powszechnie nazywany pirydoksyny, jest niezbędne witaminy rozpuszczalne w wodzie. Stosuje się jako kofaktor w wielu reakcjach enzymatycznych. Witamina B6 w diecie występuje jako pirydoksyna, pirydoksal i pirydoksamina, z których wszystkie są hydrolizowane przez fosfatazę przed absorpcją przez śluzówkę jelit przez pasywną dyfuzję. Gdy w enterocycie hydrolizowany witaminy B6 pochodna jest fosforylowana przez kinazy pirydoksyny i transportowany do wątroby, do dalszego metabolizmu do jego postaci aktywnej, pirydoksal-5-fosforan (PLP). W wątrobie PLP wiąże się z albuminąa następnie transportowane do tkanek docelowych. Duże stężenia pirydoksyny znajdują się w mięśniach, ale ta depot nie jest dostępna w okresach niedoboru witaminy B6 i jest uwalniana tylko podczas katabolizmu mięśni. Witamina B6 pochodne swobodnie przesączono przez kanaliki nerkowe.
Dlaczego to jest ważne?
Aktywną formą witaminy B6 PLP, bierze udział w wielu reakcjach z udziałem aminową metabolizm kwasu (np. aminotransferaz, dekarboksylazy, racemizations), jak również różnymi drogami syntetycznymi i glukoneogenezy.
Role w ciele
Witamina B6 jako PLP jest niezbędnym kofaktorem fosforylazy glikogenu podczas glukoneogenezy. Jest również kofaktorem w transferazie seryny palmitoilowej stosowanej w syntezie sfingolipidów, kofaktorem w syntentazie kwasu γ-aminolewulinowego, pierwszym i ograniczającym szybkość etapie syntezy hemu. PLP jest również niezbędny do syntezy tauryny, dopaminy, histaminy i norepinefryny oraz bierze udział w wielu etapach konwersji tryptofanu do niacyny.
Co to jest witamina B7 (biotyna)?
Witamina B7, zwana również biotyną, jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w wodzie. Biotyna jest aktywnie transportowana przez błonę śluzową jelita z minimalną dyfuzją bierną i zwykle występuje jako wolna biotyna w osoczu. Biotyna nie jest magazynowana w organizmie i jest swobodnie filtrowana przez kanaliki nerkowe.
Dlaczego to jest ważne?
Jedyną znaną funkcją biotyny jest składnik enzymów karboksylazy, które biorą udział w metabolizmie energetycznym. W normalnych warunkach endogenna produkcja biotyny na drodze syntezy bakterii w przewodzie pokarmowym jest wystarczająca do zaspokojenia wymagań metabolicznych.
Role w ciele
Biotyna jest niezbędnym składnikiem 4 enzymów karboksylazy:
Karboksylaza pirogronianowa, która podczas metabolizmu węglowodanów przekształca pirogronian do szczawiooctanu (OAA);
karboksylaza acetylo-CoA, która jest etapem enzymu ograniczającego szybkość konwersji acetylo-CoA do malonylo-CoA w syntezie kwasów tłuszczowych;
karboksylaza propionylo-CoA, która karboksyluje propionylo-CoA (z metabolizmu aminokwasów, kwasów tłuszczowych lub węglowodanów) do metylomalonylo-CoA; oraz
karboksylaza 3-metylokrotonylo-CoA, która działa na szlaku katabolicznym leucyny.
Co to jest witamina B9 (kwas foliowy)?
Witamina B9, zwany również jako kwas foliowy, jest niezbędny. Są to witaminy rozpuszczalne w wodzie. Kwas foliowy w diecie jest hydrolizowany przez enzymy jelitowe rąbka szczoteczkowego i wchłaniany do enterocytów zarówno poprzez transport za pośrednictwem nośnika, jak i dyfuzję bierną. Kwas foliowy jest dalej metabolizowany w enterocytach do 5-metylotetrahydrofolianu i uwalniany do krążenia wrotnego. Krążący 5-metylotetrahydrofolian jest następnie wychwytywany przez wątrobę, gdzie jest zatrzymywany lub uwalniany z powrotem do krążenia. Pochodne kwasu foliowego są filtrowane przez kanaliki nerkowe, z aktywną reabsorpcją w okresach niskiego spożycia.
Dlaczego to jest ważne?
Kwas foliowy jest kofaktorem stosowanym w transferze jednego węgla w metabolizmie aminokwasów i nukleotydów.
Role w ciele
Metabolizm aminokwasów: kofaktory kwasu foliowego są wykorzystywane do wzajemnej konwersji seryny i glicyny, katabolizmu histydyny oraz regeneracji metioniny poprzez oddanie grupy metylowej do homocysteiny.
Synteza nukleotydów: Pochodne kwasu foliowego są niezbędne do syntezy puryn, a także działają jako kofaktory dla syntazy tymidylanowej i reduktazy dihydrofolianowej stosowanej w syntezie tyminy. Syntaza tymidylanowa i reduktaza dihydrofolianowa mają wysoką ekspresję w tkance replikującej.
Cel terapeutyczny: Antagonista kwasu foliowego, metotreksat, stosowany w leczeniu niektórych rodzajów raka, jest selektywnym inhibitorem reduktazy dihydrofolianowej.
Co to jest witamina B12 (kobalamina)?
Witamina B12 jest niezbędną, rozpuszczalną w wodzie witaminą zawierającą kobalt. Kobalamina jest preferowaną nazwą dla rodziny witamin znane jako witamina B12. Jest syntetyzowana przez bakterie w jelicie grubym kotów i psów, jednak miejsce syntezy znajduje się w ogonie do miejsca wchłaniania, co czyni kobalaminę niezbędnym składnikiem pokarmowym. Kobalamina w diecie wiąże się z białkiem jako metylokobalamina lub adenozylokobalamina i musi zostać rozszczepiona, a następnie związana z endogennie syntetyzowaną glikoproteiną zwaną czynnikiem wewnętrznym (IF). Czynnik wewnętrzny wytwarzany jest w żołądku i trzustce psów, ale wyłącznie w trzustce u kotów. Receptory śluzówkowe dla IF znajdują się w najwyższym stężeniu w jelicie krętym psów i kotów. Po związaniu IF kobalamina jest dysocjowana i wchłaniana przez enterocyt, gdzie jest następnie wiązana głównie z inną glikoproteiną (transkobalaminą II) w celu transportu we krwi. Kobalamina jest głównie magazynowana w wątrobie i swobodnie wydalana przez kanaliki nerkowe.
Dlaczego to jest ważne?
Kobalamina w postaci metylokobalaminy i adenozylokobalaminy są kofaktorami niezbędnymi do reakcji związanych z transferem węgla i metabolizmem kwasów tłuszczowych.
Role w ciele
Przenoszenie węgla: Kobalamina jest kofaktorem dla syntazy metioniny, używanym do przenoszenia grupy metylowej do homocysteiny i regeneracji metioniny i tetrahydrofolianu.
Metabolizm propionianu: Propionyl-CoA powstaje podczas katabolizmu określonych aminokwasów (tj. izoleucyny, waliny, metioniny i treoniny) oraz mitochondrialnej B-oksydacji nieparzystych kwasów tłuszczowych. Propionylo-CoA jest następnie przekształcany w metylomalonylo-CoA przez zawierający biotynę enzym karboksylazę propionylo-CoA. Enzym zależny od kobalaminy, mutaza metylomalonylo-CoA, następnie przekształca metylomalonylo-CoA w sukcynylo-CoA, który może zasilać cykl kwasu trikarboksylowego (TCA), być stosowany do syntezy hemu lub jako szkielet węglowy do glukoneogenezy.
Opis wkrótce
Sprawdź gdzie występuje – Witamina C (Kwas Askorbinowy)
Co to jest witamina D (cholekalcyferol)?
Witamina D jest niezbędną witaminą rozpuszczalną w tłuszczach. Występuje w diecie w jednej z dwóch postaci: witaminy D3 pochodzenia zwierzęcego (cholekalcyferol) lub witaminy D2 pochodzenia roślinnego (ergokalcyferol) . Obie formy są włączane do mieszanych miceli z tłuszczem pokarmowym i wchłaniane przez dyfuzję przez powierzchnię śluzówki jelita cienkiego . Wchłonięta witamina D jest uwalniana do układu limfatycznego i transportowana do wątroby, gdzie przechodzi pierwszy z dwóch etapów hydroksylacji. Z wątroby witamina D jest następnie transportowana do nerekw drugim i ostatnim etapie hydroksylacji z wytworzeniem kalcytriolu. Kalcytriol jest biologicznie aktywną formą witaminy D, która wspomaga równowagę wapnia w organizmie . Ludzie są w stanie syntetyzować witaminę D poprzez konwersję 7-dehydrokalcyferolu (prekursora cholesterolu) do cholekalcyferolu, gdy skóra jest narażona na promieniowanie ultrafioletowe (UV), ale ani psy, ani koty nie są w stanie syntetyzować odpowiedniego poziomu witaminy D przy ekspozycji na promieniowanie UV ze względu na wysoką aktywność 7-dehydrokalcyferolu-Δ7 reduktazy.
Dlaczego to jest ważne?
Witamina D odgrywa kluczową rolę w regulacji homeostazy Ca i P.
Role w ciele
Homeostaza wapnia: W wątrobie witamina D w diecie jest hydroksylowana do 25-hydroksywitaminy D przez enzym 25-hydroksylazę. Jest to pierwszy krok w aktywacji witaminy D, a 25-hydroksywitamina D jest następnie wiązana z białkiem wiążącym witaminę D i uwalniana do krążenia. Związana z białkiem 25-hydroksywitamina D jest transportowana do nerek w drugim i ostatnim etapie aktywacji. Nefrowa hydroksylaza 1α-25 znajduje się w kanaliku proksymalnym nefronu i przekształca 25-hydroksywitaminę D w 1,25-hydroksywitaminę D (tj. kalcytriol). Ten enzym nerkowy jest pod kontrolą PTH . W okresach niskiego stężenia krążącego zjonizowanego wapnia gruczoł przytarczyczny uwalnia PTH, który z kolei stymuluje aktywność hydroksylazy 1α-25 do produkcji większejkalcytriol . Niskie stężenie krążącego PTH skutkuje niską aktywnością hydroksylazy 1α-25. Istnieją dwie główne tkanki docelowe dla kalcytriolu: nabłonek jelitowy i kość . W enterocytach kalcytriol stymuluje produkcję szeregu białek, w tym kalbindyny, białka wiążącego wapń, co ułatwia pobieranie wapnia z diety. Receptory kalcytriolu znajdują się również na osteoblastach w kościach. Wiązanie kalcytriolu do receptorów osteoblastycznych stymuluje produkcję cytokin regulujących odkładanie się minerałów i aktywność osteoklastyczną.
Sprawdź gdzie występuje – Witamina D (Cholekalcyferol)
Co to jest witamina E (α-tokoferol)?
Witamina E to kategoria niezbędnych witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, zwanych tokoferolami . W naturze występują cztery stereoizomery tokoferoli (α, β, γ i δ). Spośród nich najwyższą aktywność biologiczną ma α-tokoferol . Podobnie jak inne witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, witamina E jest włączana do mieszanych miceli wraz z tłuszczem pokarmowym i wchłaniana przez dyfuzję przez powierzchnię śluzówki jelita cienkiego . Wchłonięta witamina E jest następnie włączana do chylomikronów i uwalniana do układu limfatycznego w celu transportu do wątroby , chociaż zachodzi również pewna absorpcja do krążenia wrotnego. W wątrobie selektywne białka wiążące α-tokoferol będą włączać α-tokoferol dolipoproteiny o bardzo małej gęstości (VLDL); Białka wiążące α-tokoferol mają jedynie ograniczone wiązanie izomerów β-, γ- lub δ. Powstałe VLDL obciążone α-tokoferolem transportują α-tokoferol w całym organizmie. Witamina E jest wydalana głównie z żółcią z kałem, chociaż znaczne ilości metabolitu kwasu α-tokoferowego mogą być również tracone z moczem.
Dlaczego to jest ważne?
Witamina E jest przeciwutleniaczem, który chroni błony komórkowe przed peroksydacją lipidów przez wolne rodniki.
Role w ciele
Przeciwutleniacz: Reaktywne formy tlenu (np. nadtlenek, ponadtlenek i rodniki tlenku azotu) powstają podczas normalnego oddychania komórkowego. Te wolne rodniki mogą powodować uszkodzenia związanych z błoną wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA) oraz kwasu dezoksyrybonukleinowego (DNA) . Błona i wewnątrzkomórkowa witamina E jest w stanie przekazać elektron wodorowy, aby zapobiec lub zatrzymać propagację tego uszkodzenia komórkowego. Utlenione α-tokoferole mogą być regenerowane w komórce przez inne układy antyoksydacyjne, takie jak glutation i witamina C.
Sygnalizacja komórkowa: Oprócz roli przeciwutleniacza, α-tokoferol jest również inhibitorem kinazy białkowej C w płytkach krwi . Obecność wysokich stężeń α-tokoferolu w komórkach śródbłonka zmniejsza również wewnątrzkomórkowe i naczyniowe cząsteczki adhezyjne. Połączenie tych dwóch efektów może spowodować zahamowanie agregacji płytek.
Sprawdź gdzie występuje – Witamina E (Alfa Tokoferol)
Co to jest witamina K (menachinon-7, MK-7)?
Witamina K to kategoria niezbędnych witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, które składają się z pierścieni naftachinonu z alifatycznymi łańcuchami bocznymi. Występują naturalnie w diecie jako jedna z dwóch form: witamina K1 pochodzenia roślinnego (filochinon) lub witamina K2 pochodzenia zwierzęcego (menachinon-7 lub MK-7) , ta ostatnia pochodzi z syntezy bakteryjnej w przewód pokarmowy. Witamina K3 (menadion) jest związkiem syntetycznym, często stosowanym jako suplement diety w paszach dla zwierząt. Jednak ta forma witaminy K (menadion) nie jest aktywna biologicznie, dopóki nie zostanie przekształcona w witaminę K2 (MK-7) przez drobnoustroje jelitowe przed wchłonięciem. Witamina K jest włączana do mieszanych miceli wraz z tłuszczem pokarmowym i wchłaniana przez dyfuzję przez powierzchnię śluzówki jelita cienkiego . Po dostaniu się do enterocytów wchłonięta witamina K jest włączana do chylomikronów i uwalniana do układu limfatycznego w celu transportu do wątroby . Witamina K jest wydalana głównie z żółcią z kałem, chociaż znaczne ilości są również wydalane z moczem.
Dlaczego to jest ważne?
Witamina K jest ważna dla prawidłowego krzepnięcia krwi i tworzenia kości . W normalnych warunkach endogenna synteza bakteryjna witaminy K w przewodzie pokarmowym jest wystarczająca do zaspokojenia wymagań metabolicznych.
Role w ciele
Czynniki krzepnięcia: alifatyczny łańcuch boczny na MK-7 służy jako substrat dla karboksylazy γ-glutamylowej, która powoduje karboksylację reszt glutamylowych na protrombinie (tj. czynniku II), a także reszt glutamylowych na czynnikach krzepnięcia VII, IX, X. Ta karboksylacja ułatwia wiązanie Ca 2+ i aktywację tych białek, co inicjuje kaskadę krzepnięcia. Dekarboksylowany MK-7 tworzy epoksyd witaminy K, który musi zostać poddany recyklingowi w reakcji z reduktazą epoksydu witaminy K w wątrobie.
Zdrowie kości: Osteokalcyna jest wydzielana przez osteoblasty i jest drugim co do wielkości białkiem w kościach. Reszty glutamylowe na osteokalcynie są karboksylowane przez enzymy karboksylazy zależne od witaminy K i umożliwiają wiązanie Ca2 +, a następnie tworzenie hydroksyapatytu w kości.
Sprawdź gdzie występuje – Witamina K (Menachinon-7, Mk-7)
Składniki Karmy Bezzbożowej